ชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

"ชาวเผ่าเตรียง" อ่านว่า "ตะ เรียง" ไม่ใช่ชาวเผ่ากะเหรียงทั้งภาษาพูดก็ต่างกัน ชาวเตรียงใช้ภาษาด๊ากกังในการการพูดเท่าที่ผมลองฟังดูผมว่ามีภาษาที่คล้ายๆไทยอยู่หลายคำ แต่ก็ฟังไม่ออกว่าเขาพูดอะไรกันชาวเผ่าเตรียงมีอยู่มากที่แขวงเซกองประเทศลาว โดยเฉพาะที่เมืองด๊ากจึงเป็นชาวเตรียงเกือบทั้งหมด(แต่ยังมีเผ่าอื่นๆอีกสามเผ่า) ผมได้มาเที่ยวที่เมืองด๊ากจึงแบบโชคดี ได้ข้อมูลจากคนลาวบอกว่าเมืองนี้ไปยากมาก อาจต้องนอนกลางป่าหลายคืนกว่าจะเข้าถึงได้ ทำให้ผมอยากมามากในที่สุดผมก็เดินทางมาถึงได้สำเร็จ (ดูการเดินทางมาเที่ยวเมืองด๊ากจึงที่นี่)

หมู่บ้านที่เจ้าหน้าที่ของห้องการโฆษณาและวัฒนธรรมของลาวได้พาผมมาคือบ้านด๊ากซวง เมืองด๊ากจึง อยู่ห่างจากเมืองด๊ากจึงประมาณ 4 กิโลเมตร ขี่มอเตอร์ไซค์ประมาณ 40 นาที ทางเป็นทางลำบากนิดหน่อยข้ามน้ำสี่ห้าลำห้วย แต่ก็มาถึงได้ด้วยรถมอเตอร์ไซค์ธรรมดาไม่ใช่รถวิบาก

บ้านด๊ากซวงมีอยู่ประมาณ 30 หลังคาเรือน มีคนน่าจะหลายร้อยคน ข้างๆหมู่บ้านมีน้ำธรรมชาติเป็นแหล่งน้ำสำคัญใช้บริโภค กิน อาบ ซักผ้า ทำอาหาร เลี้ยงสัตว์ เขามีอาชีพทำไร่ปลูกมันพอมีพอกินพอเพียงไปแต่ละวัน ใช้ชีวิตเรียบง่ายตำข้าวกินเอง ได้สารอาหารจากข้าวครบอายุยืน มีคนที่นี่บอกผมว่าอายุ 150 ปี ผมไม่ค่อยแน่ใจนะเพราะว่าเขาไม่มีการจดว่าเกิดปีไหนแค่ประมาณเอาครับ

ข้าวที่เขากินเขาก็จะปลูกเองเป็นข้าวเม็ดกลมๆแบบข้าวดอยข้าวญี่ปุ่น ทุกคนทุกบ้านจะต้องตำข้าวกินกันเองตำแล้วนำไปฝัดแยกเปลือกแล้วก็ไปตำอีกจนหมดเปลือก แล้วจึงนำมาหุงเป็นข้าวที่อุดมด้วยสารอาหารที่นี่ไม่มีเครื่องสีข้าวแบบบ้านเราครับ เรื่องอาหารหลักคือผักต้มใส่เกลือและพริกลงไป ในหนึ่งอาทิตย์จะได้กินเนื้อสัตว์หนึ่งครั้งก็พวกไก่หมูที่เลี้ยงไว้

ส่วนรายได้เขาไม่มีครับเสื้อผ้าที่เขาใส่ได้มาจากการเอาผักไปขายในตลาดได้เงินมาก็ซื้อเสื้อผ้าใส่อย่างอื่นไม่ห่วงเพราะหาจากป่าหรือปลูกได้แต่ผ้านี่จำเป็นมากของพวกเขา นี่เป็นสิ่งที่คนที่พาผมไปเล่าให้ฟังเขาก็เป็นชาวเตรียงเหมือนกัน ชาวเตรียงกินข้าววันละสองมือเท่านั้นคือสายและบ่าย กินเยอะเปลืองและของกินหายากจึงต้องกินน้อยๆ

ดูจากที่เห็นก็รู้แล้วว่าไม่ค่อยมีผ้าใส่กันเด็กๆนี่ไม่ต้องใส่เสื้อผ้าโตหน่อยถึงได้ใส่ เผ่าเตรียงที่ผมไปนี้ไม่เคยมีนักท่องเที่ยวมาถึง เคยมีเจ้าหน้าที่จากญี่ปุ่นมาทำวิจัย 1 ครั้งมากัน 6 คน เป็นคนที่พาผมไปเล่าให้ฟัง

บ้านของชาวเตรียงเป็นไม้ทั้งหลังมุงหลังคาด้วยหญ้า คล้ายๆกับบ้านชาวเขาที่เมืองคอนตูม คือบ้านจะหลังคาสูง เมื่อเข้าไปด้านในรู้สึกเย็นสบาย เมืองด๊ากจึงเป็นที่สูงอากาศหนาวเย็นในบ้านของชาวเตรียงจึงมีเตาไฟในบ้าน และจะก่อกองไฟและผิงไฟกันรอบกองไฟ รวมทั้งทำอาหาร หุงข้าวภายในในบ้าน

เสน่ห์ของชาวเตรียงที่คนเซกองรู้จักกันดีคือเขาจะสูบกระบอกสูบยาใหญ่ๆ ที่เขาเรียกว่า "กระบั้ง" หรือ "ปันก๊อก" กระบั้งนั้นชัดเจนอยู่แล้วคือบั้งหรือบ้อง แต่ปันก๊อกนี้ผมได้ความรู้มาจากอาจารย์ภูพาน ที่สอนวิชาภูมิศาสตร์ที่เซกองเล่าให้ฟังว่า ในการล้อมรอบกองไฟก็จะมีการสูบบ้องซึ่งเวลาสูบจะมีเสียงดัง ก๊อก ก๊อก เป็นเสียงของน้ำ เมื่อมีการสูบก็จะมีการปันกัน แบ่งกันสูบรอบวง หนุ่มส่งให้สาว สาวส่งให้หนุ่ม เธอให้ฉัน ฉันปันให้เธอ แบ่งปันกันไปจีบกันไปจึงเรียกว่าปันก๊อกอีกชื่อหนึ่งครับ

ผมเดินเล่นรอบหมู่บ้านอยู่พักใหญ่และคุยกับชาวบ้านเล่นกับเด็กชาวเตรียง และก็ได้มีโอกาสกินข้าวสวยร้อนๆ กับผักต้มตั้งในขันโตกในแบบฉบับของการต้อนรับของชาวเตรียง และได้รับเชิญให้สูบปันก๊อกด้วยแต่ผมก็ไม่ได้สูบ ได้แต่กินข้าวร้อนกับผักต้มที่แสนจะอร่อยของของชาวเตรียงครับ

เรื่องชาวเตรียงที่ผมเขียนนี้น่าจะเป็นเรื่องแรกที่มีการเผยแพร่ออกสู่อินเตอร์เน็ต หากใครมาเที่ยวด๊ากจึกก็จะได้รับรู้และเข้าใจชีวิตมากขึ้นว่าการอยู่อย่างพอเพียงของถึงแม้ยากลำบากแค่ไหน ในความลำบากก็เห็นรอยยิ้มที่ใสบริสุทธิ์ของชาวชาวเตรียงทุกคน เป็นเรื่องแรกที่ผมไม่อยากให้คนมาเที่ยวกันเยอะ กลัววิถีชีวิตเขาจะถูกทำลายไป แต่ก็อยากจะช่วยให้เขาไม่ต้องลำบากมากนัก เพราะที่ผมคุยกับเขานั้นหน้าร้อนตรงนี้ไม่มีน้ำใช้ ต้องเดินไปอีกหลายกิโลเมตรไปเอาน้ำมาใช้ที่บ้าน mr.hotsia ธันวานคม 2553

คลิปเด็กชาวเตรียงตำข้าวกันมีน้องสะพายหลังอีกคน

Mr.Hotsia ที่บ้านด๊ากซวง เมืองด๊ากจึง แขวงเซกอง

Mr.Hotsia กินอาหารกลางวันขันโตกต้อนรับจากชาวเตรียง เมืองด๊ากจึง

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 30.84 N, 107 15 26.928 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ การฝัดข้าวของเด็กชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 30.804 N, 107 15 26.765 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ เด็กตัวแค่นี้ก็ต้องเอาน้องไว้ข้างหลังตลอดเวลาและตำข้าวไปด้วย

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 30.611 N, 107 15 25.938 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ เบื้อหลังการตั้งกล้องถ่ายรูปของผม

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 30.714 N, 107 15 26.531 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ เด็กชาวเตรียงกลางหมู่บ้านของเขา

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 32.652 N, 107 15 27.185 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ รอบยิ้มของชาวเตรียง

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 31.23 N, 107 15 27.149 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ แม่เฒ่าชาวเตรียงไม่เข้าใจว่าทำไมผมให้เงิน ต้องบอกว่าให้เอาไว้ซื้อไข่กิน

Mr.Hotsia ท่ามกลางเด็กชาวเตรียง

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 31.038 N, 107 15 27.347 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ ชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

หมู่บ้านของชาวเตรียงสวยครับ

การปลูกบ้านมุงหญ้าหลังคาสูงในแบบของเตรียง

รูปนี้ที่ผมตั้งกล้องตอนกินข้าวกีบขาวเตรียงที่ด๊ากจึงครับ

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 30.114 N, 107 15 26.802 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ กลางลานบ้านของชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 30.33 N, 107 15 26.645 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ ชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 30.665 N, 107 15 26.873 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ ตำข้าว ถ้าไม่ตำไม่มีกิน

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 30.762 N, 107 15 29.003 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ กลับจากไร่

เด็กชาวเตรียงช่วยกันตำข้าวสามคน

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 25.548 N, 107 15 28.349 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ วิธีการซักผ้าของเขา ชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

ภาพนี้ถ่ายที่ 15 31 25.548 N, 107 15 28.332 E  ดูตำแหน่งภาพบนพื้นโลกได้ที่ ทั้งกิน อาบน้ำ ซักผ้า จากแหล่งน้ำธรรมชาติใกล้ๆหมู่บ้าน แต่วันนี้มันเริ่มแห้งแล้ว

15 31 25.752 N, 107 15 23.459 E บ้านของชาวเตรียงที่ด๊ากจึง

15 31 30.642 N, 107 15 26.262 E เด็กๆที่บ้านด๊ากซวง เมืองด๊ากจึง

15 31 30.9 N, 107 15 26.897 E บ้านของชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

15 31 30.881 N, 107 15 26.825 E บ้านของชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

15 31 30.528 N, 107 15 26.37 E เบื้องหลังการถ่ายคลิแ

15 31 30.611 N, 107 15 25.938 E เบื้องหลังคลิป

15 31 30.552 N, 107 15 26.453 E เด็กๆทั้งหมู่บ้านมาชม

15 31 31.925 N, 107 15 27.275 E บ้านของชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

15 31 32.862 N, 107 15 27.263 E เขาเลี้ยงม้าด้วยนพ

15 31 31.332 N, 107 15 26.849 E รอยยิ้ม เห็นเขาเจอะหูไหม

15 31 31.116 N, 107 15 26.993 E Mr.Hotsia ที่บ้านเตรียง

15 31 31.014 N, 107 15 27.047 E บ้านชาวเตรียงสวยครับ

15 31 31.038 N, 107 15 27.185 E ในบ้านชาวเตรียงที่ด๊ากจึก

15 31 31.056 N, 107 15 27.149 E ดูคลิปที่ผมถ่าย

15 31 31.104 N, 107 15 27.234 E เด็กๆชาวเตรียงที่เมืองด๊ากจึง

เด็กๆที่เมืองด๊ากจึง

Mr,Hotsia ที่เมืองด๊ากจึง แขวงเซกอง ลาว

15 31 31.038 N, 107 15 27.347 E ชมภาพวีดีโออย่างสนุก

เตาในบ้านของชาวเตรียง

15 31 29.904 N, 107 15 26.657 E ลานกลางหม้าน

สูบปันก๊อกของชาวเตรียง

Mr.Hotsia เริ่มหิวรอกินผักต้มแบบชาวเตรียง

เบื้องหลังหารตั้งกล้องถ่ายตอนกินข้าว

15 31 30.114 N, 107 15 26.795 E ถ่ายรูปที่ระลึกกับเด็กเตรียง

15 31 30.114 N, 107 15 26.802 E สวัสดีด๊ากจึง

15 31 30.33 N, 107 15 26.645 E กลับจากไร่ด้วยรอยยิ้ม

15 31 30.762 N, 107 15 29.003 E บ้านของชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

15 31 30.354 N, 107 15 29.916 E บ้านของชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

15 31 30.528 N, 107 15 31.403 E หน้าบ้านชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

15 31 30.642 N, 107 15 31.523 E หลังคาหญ้าชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

15 31 30.36 N, 107 15 31.793 E เด็กนอนเล่นชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

ตำข้าวของชาวเผ่าเตรียงที่เมืองด๊ากจึง(ดากจึง,ดั๊กจึง)

15 31 28.458 N, 107 15 27.113 E เด็กๆต้องไปตักน้ำไม่ตักไม่มีกิน

15 31 25.553 N, 107 15 28.553 E แหล่งน้ำของหมู่บ้าน

15 31 25.794 N, 107 15 27.485 E ตักน้ำกลับบ้าน

15 31 29.736 N, 107 15 26.981 E อำลาก่อนนะชาวเตรียงมีโอกาสจะมาเยี่ยมใหม่ครับ

เที่ยวแขวงเซกอง เมืองตะมาน เมืองด๊ากจึง
เมืองด๊ากจึง	เผ่าเตรียนเมืองด๊กจึง	การเดินทางไปเมืองด๊ากจึก	เจอระเบิดที่ท่าแตง	ตลาดเช้าท่าแตง