ร่อนทองแม่น้ำโขง

April 1, 2020

ร่อนทองแม่น้ำโขง
หากเดินทางผ่านเส้นทางแม่น้ำโขงในช่วงมีนาคม เมษายน ซึ่งเป็นช่วงที่แม่น้ำโขงตื้น จะเห็นสองฝั่งแม่น้ำมีคนร่อนทองหาทองเป็นระยะ ด้วยความอยากรู้ว่าเขาทำกันอย่างไร ผมจึงเดินทางไปดูและลองร่อนทองที่แม่น้ำโขงดูสักครั้ง โดยจุดหมายปลายทองผมคือบ้านท่าส่วง เมืองหงสา แขวงไชยบุรี เป็นกลางป่าลึกของแม่น้ำโขง ครึ่งทางจากห้วยทรายไปหลวงพระบางทางเรือ

ผมออกเดินทางเข้าประเทศลาวทางด่านห้วยโก๋นจังหวัดน่าน แล้วนั่งรถประจำทางไปเมืองหงสา พักที่เมืองหงสาหนึ่งคืนแล้วเดินทางไปบ้านท่าส่วง แล้วหาเรือล่องแม่น้ำโขงไปชมการร่อนทอง แม่น้ำโขงช่วงมีนาคมแห้ง แต่ไม่แห้งเท่าเมษา การร่อนทองยิ่งแม่น้ำโขงยิ่งแห้งก็จะได้ทองเยอะในแต่ละครั้ง จังหวะที่ผมมาถือว่าเกือบเป็นช่วงหาทองที่ดีที่สุด

วิธีการร่อนทองในแม่น้ำโขงเริ่มต้นด้วยการไปขุดทองจากชั้นทรายที่ทับถมเป็นตะกอนของแม่น้ำโขง ทีแรกผมเข้าใจว่าไปช้อนเอาจากแม่น้ำโขง จริงๆไม่ใช่ครับ เขาจะไปขุดจากบนฝั่งที่เป็นตะกอน แล้วนำทรายและหินนั้นมาร่อนในแผ่นไม้ที่ก้นลึก ที่ทำขึ้นมาสำหรับร่อนทองโดยเฉพาะ กว้างประมาณ 50 เซ็นติเมตร การร่อนทองคือการทำให้สะเก็ดทองตกตะกอนนอนก้น แล้วเอาหิน ดินทราย ให้ไปกะไม่น้ำโขง โดยสะเก็ดทองจะปนอยู่กะดินสีดำๆ ด้านล่าง ในการร่อนแต่ละครั้งได้น้อยได้มากแล้วแต่ขุดทองจากแหล่งที่มีทองมากหรือน้อย

หลังจากนั้นเขาจะเอามาเทใส่ชามรวมกันไว้ เมื่อร่อนทองจนเพียงพอในแต่ละมื้อแต่ละวัน ก็จะนำตะกั่ว ที่ชาวลาวเรียกว่า “บา” เอามาเทใส่ในชามที่ร่อนทองมาได้ แล้วกลิ้งไปมาให้ตัวบาจับทองรวมกันจากดินแยกจากดินจนหมด หลังจากนั้นก็เอาผ้ามาห่อบีบน้ำตะกั่วออกให้เหลือนเพียงทองคำที่เจือด้วยตะกั่ว ในขั้นตอนนี้ทองยังมีสีดำ เขาต้องเอาไปเผาโดยเอาทองใส่ในช้อนแล้วไปลนไฟจนตะกั๋วระเหยหมด ก็จะได้ทองคำบริสุทธิ์สีทอง ชาวลาวจะเรียกทองคำว่า “คำ”
สำหรับการหาทองในแต่ละวันได้มากได้น้อยไม่กัน ผมถามดูเขาก็บอกว่าวันหนึ่งก็ได้ 1 ลี้บ้าง สองลี้บ้าง เป็นหน่วยสำหรับวัดทองของลาวเขา โดย 10 ลี้ = 1 หุน , 10 หุน ช 1 สลึง , 4 สลึง = 1 บาท เมื่อหาทองได้ก็จะมีคนมาซื้อถึงที่ ในแต่ละวันที่ผมถามเขาจะร่อนทองได้ประมานเป็นเงินไทย 500 บาทครับ ผมเคยเดินทางร่องเรือจากแม่น้ำอูตอนบนมาหลวงพระบาง เห็นเขามีเครื่อขุดทอง ร่อนทองในแม่น้ำโขง ตรงนั้นเขาทำจริงจังมาก ได้ทองในแต่ละวันประมาณ 4 บาท (ทองคำ) แม่น้ำโขงนี้แม่น้ำแห่งทองคำจริงๆ

ผมให้ความรู้เรื่องทองของประเทศลาวนิดหนึ่งครับ เพราะทองคำในแต่ละประเทศจะมีความบริสุทธิ์ไม่เท่ากัน ปกติทองคำแท่ง ทองคำที่เป็นสร้อยแหวนในประเทศไทยจะมีเปอร์เซ็นทอง 96.5% ส่วนที่อื่นๆ ผมได้ข้อมูลมาจากGloblex Holding คือ เปอร์เซ็นต์ทองคำแท่งมาตรฐาน 99.99% ซื้อขายเป็นมาตรฐานสากลทั่วโลก,99.9% ซื้อขายในประเทศอินเดีย,99.5% ซื้อขายในประเทศแถบตะวันออกกลาง,99.0% ซื้อขายเฉพาะในประเทศฮ่องกง , 96.5% ซื้อขายเฉพาะในประเทศไทย ส่วนเปอร์เซ็นทองในประเทศลาวใช้แบบสากลคือมีเปอร์เซ็นทอง 99.9 % ทองที่เปอร์เซ็นต์ทองมากจะนิ่มกว่าทำลวดลายได้น้อยกว่า ทองของไทย 96.5% จะทำลายได้มากเพราะแข็งแรงกว่าครับ mr.hotsia มีนาคม 2555

Mr.Hotsia

I’m Mr.Hotsia, sharing 30 years of travel experiences with readers worldwide. This review is based on my personal journey and what I’ve learned along the way.I share my experiences on www.hotsia.com