พ่อเฒ้าเอาขี้ครั่ง มาซ่อมมีดที่กันเพิ่งเคยเห็นครั้งแรก

พ่อเฒ้าเอาขี้ครั่ง มาซ่อมมีดที่กันเพิ่งเคยเห็นครั้งแรก

ถ้าพูดถึงประสบการณ์เดินทางที่ทำให้ mr.hotsia รู้สึกตื่นตาตื่นใจและได้เห็นวิถีชีวิตพื้นบ้านชัดเจนที่สุด หนึ่งในความทรงจำที่ติดตัวมาตลอดคือวันที่ได้พบกับพ่อเฒ้าคนหนึ่งที่กำลังใช้ขี้ครั่งในการซ่อมมีดอย่างพิถีพิถัน ใครจะไปคิดว่าของธรรมดาอย่าง “ขี้ครั่ง” จะกลายมาเป็นวัสดุสำคัญที่ช่วยให้มีดเก่าที่แทบจะทิ้งแล้วกลับมาใช้ได้อีกครั้ง เรื่องราวนี้เกิดขึ้นในหมู่บ้านเล็กๆ ที่ผมแวะผ่านระหว่างเดินทาง ซึ่งบรรยากาศโดยรอบทำให้ผมนึกถึงบรรยากาศของ ทัวร์เที่ยวหมีเทอ จังหวัดเตี่ยนยาง ที่ผมเคยไปสัมผัสมา แม่น้ำ สายน้ำ และวิถีชีวิตผู้คนที่ยังยึดติดกับภูมิปัญญาเดิมๆ แม้โลกจะเปลี่ยนไปมากแค่ไหนก็ตาม

วันนั้นผมนั่งอยู่ริมถนนดูพ่อเฒ้าคนนี้ทำงานอย่างตั้งใจ เขามีโต๊ะไม้เก่าหนึ่งตัวและอุปกรณ์ไม่กี่อย่าง มีดใบหนึ่งที่ดูเหมือนจะทื่อมาก แต่สิ่งที่ทำให้ผมสะดุดตาคือขี้ครั่งก้อนเล็กๆ ที่วางอยู่บนโต๊ะ พ่อเฒ้าเอามันขึ้นมาใช้งานเหมือนเป็นกาวหรือสารเคลือบผิว มีดคมที่เคยหายไปกลับคมขึ้นทันที รอยแตก รอยบิ่นเล็กๆ ถูกเติมเต็มจนเหมือนใหม่อีกครั้ง

ผมถามพ่อเฒ้าว่าขี้ครั่งนี้มาจากไหน เขายิ้มและบอกว่าเป็นของที่ได้จากธรรมชาติ ใช้กันมานานแล้วในชุมชนเล็กๆ แบบนี้ แทนที่จะทิ้งมีดเก่าๆ เขาจะซ่อมแซมด้วยวิธีนี้เพื่อใช้งานต่อไปได้อีกนาน ความรู้สึกที่ได้เห็นวิธีการแบบนี้ทำให้ mr.hotsia นึกถึงความสำคัญของภูมิปัญญาท้องถิ่นที่ยังคงอยู่ แม้ในโลกยุคใหม่ที่เครื่องมือทันสมัยจะกลายเป็นเรื่องปกติ

ผมยังได้พูดคุยกับพ่อเฒ้าเรื่องชีวิตของเขา เล่าว่าเขาเคยเป็นช่างทำมีดมาก่อน และตอนนี้หันมาใช้วิธีดั้งเดิมนี้เพื่อรักษาเครื่องมือช่างของตัวเองและชาวบ้านในละแวกนี้ นอกจากจะเป็นการประหยัดค่าใช้จ่าย ยังเป็นการสืบสานประเพณีและความรู้ที่ส่งต่อกันมาหลายชั่วอายุคน

สำหรับนักเดินทางอย่าง mr.hotsia ที่ชอบค้นหาความแท้จริงของวัฒนธรรมท้องถิ่น การได้เห็นการซ่อมมีดด้วยขี้ครั่งครั้งนี้เหมือนเปิดโลกทัศน์ใหม่ มันไม่ใช่แค่เรื่องของการซ่อมแซมเครื่องมือเท่านั้น แต่คือการรักษาเสน่ห์และคุณค่าของสิ่งที่เคยมีชีวิตในวิถีชีวิตของผู้คนในชุมชนเล็กๆ แห่งนี้

ถ้าใครได้มีโอกาสไปเยือนจังหวัดเตี่ยนยาง หรือแถบสามเหลี่ยมปากแม่น้ำโขง อย่าลืมแวะไปดูวิถีชีวิตแบบนี้ที่ยังดำรงอยู่ได้อย่างน่าชื่นชม ที่ ทัวร์เซ็นเตอร์หมีเทอ มีเรือพานักท่องเที่ยวไปเที่ยวเกาะสันดอนแม่น้ำโขง และยังมีร้านขายของที่ระลึกที่ราคาไม่แพงเหมาะแก่การหาของฝากกลับบ้าน

นอกจากนี้ mr.hotsia ยังแนะนำว่า ถ้าคุณชอบเดินทางและอยากสัมผัสวิถีชีวิตแบบใกล้ชิด ลองสำรวจเส้นทางเล็กๆ รอบจังหวัดนี้ดู เพราะนอกจากจะได้เห็นธรรมชาติและความงดงามของแม่น้ำโขงแล้ว ยังมีเรื่องราวของผู้คนที่น่าประทับใจเหมือนกับที่ผมได้เจอพ่อเฒ้าผู้เอาขี้ครั่งมาซ่อมมีด

ในยุคที่เทคโนโลยีก้าวหน้าไปไกลมาก การเก็บรักษาความรู้พื้นบ้านอย่างนี้ถือเป็นสิ่งสำคัญไม่แพ้กัน มันทำให้ผมคิดถึงว่าสักวันหนึ่งถ้าไม่มีคนสืบทอดภูมิปัญญาเหล่านี้ไป อะไรจะเกิดขึ้นกับวัฒนธรรมท้องถิ่นที่สะท้อนวิถีชีวิตของผู้คนจริงๆ

ใครที่อยากเห็นภาพบรรยากาศและวิธีการซ่อมมีดด้วยขี้ครั่งที่แปลกใหม่สำหรับคนยุคนี้ ผมแนะนำให้ดูวิดีโอที่ผมถ่ายไว้ใน พ่อเฒ้าเอาขี้ครั่ง มาซ่อมมีดที่กันเพิ่งเคยเห็นครั้งแรก จะได้เห็นขั้นตอนและความตั้งใจของพ่อเฒ้าอย่างชัดเจน

สุดท้ายนี้ mr.hotsia อยากฝากไว้ว่าการเดินทางไม่ได้มีแค่การไปดูสถานที่สวยๆ แต่คือการเข้าใจและเรียนรู้วิถีชีวิตจริงของผู้คนในแต่ละสถานที่ ความทรงจำแบบนี้จะติดตัวเราไปตลอด และทำให้การเดินทางของเรามีความหมายยิ่งขึ้น