บ้านท่าส่วง เมืองหงสา แขวงไชยบุรี

บ้านท่าส่วง เมืองหงสา แขวงไชยบุรี: สัมผัสวิถีชีวิตริมโขงกับ mr.hotsia

บ้านท่าส่วง หรือที่คนลาวออกเสียงกันว่า "บ้านท่าส่วง" คือหมู่บ้านเล็กๆ ริมแม่น้ำโขงที่ตั้งอยู่ในเขตเมืองหงสา แขวงไชยบุรี ประเทศลาว หมู่บ้านนี้มีประมาณ 40 หลังคาเรือน ประชากรราว 100 กว่าคน เป็นชุมชนที่ยังคงรักษาวิถีชีวิตดั้งเดิมของชาวลาวริมโขงเอาไว้อย่างเหนียวแน่น และเป็นหนึ่งในจุดหมายที่ mr.hotsia ขอยืนยันว่าใครที่อยากสัมผัสความสงบและชีวิตบ้านๆ แบบแท้จริงต้องไม่พลาด

การเดินทางมาบ้านท่าส่วงสำหรับผมเริ่มต้นจากเมืองห้วยทราย ซึ่งผมล่องเรือช้าลงมาพักที่ปากแบง 1 คืน ก่อนจะต่อเรือเที่ยวเช้าเวลา 9.30 น. ซึ่งเป็นเรือเดียวในวันนั้นที่ไปหลวงพระบาง ใช้เวลาเดินทางประมาณชั่วโมงเศษๆ ก็มาถึงบ้านท่าส่วงอย่างง่ายดาย สำหรับใครที่ต้องการไปต่อหลวงพระบางก็ต้องนั่งเรือต่ออีก 3-4 ชั่วโมงครับ

ชื่อของบ้านท่าส่วงนั้นมีที่มาน่าสนใจ ลองนึกภาพคำว่า "ท่าส่วง" ซึ่งมาจากคำว่า "โชติช่วง" หรือ "สว่าง" สะท้อนถึงก้อนหินสว่างหรือหินช่วงที่ตั้งอยู่บนเนินหินในแม่น้ำโขงใกล้ท่าน้ำของหมู่บ้าน ก้อนหินนี้มีนิทานพื้นบ้านเล่าว่าเป็นผลมาจากการแข่งขันขุดแม่น้ำโขงและแม่น้ำน่านระหว่างเทพเจ้าและสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ซึ่งทำให้บ้านนี้มีเสน่ห์เฉพาะตัวที่ผมรู้สึกได้ตั้งแต่ก้าวแรกที่มาถึง

ชีวิตโฮมสเตย์แบบบ้านๆ กับ mr.hotsia ที่บ้านพี่พร

สำหรับการพักที่บ้านท่าส่วง ผมเลือกพักแบบโฮมสเตย์ที่บ้านพี่พร ซึ่งจริงๆ แล้วแกไม่ได้เปิดเป็นโฮมสเตย์อย่างเป็นทางการหรอกครับ แต่เพราะว่าเป็นญาติกันกับเพื่อนผม ผมเลยได้ลองชิมวิถีชีวิตแท้ๆ ที่นี่ ในราคาเพียง 200 บาทต่อวัน รวมอาหาร 3 มื้อที่ทำจากวัตถุดิบสดใหม่ตามแบบชาวบ้าน บรรยากาศในบ้านและหมู่บ้านสบายๆ เป็นกันเองมาก มีอะไรคุยกันได้เรื่อยๆ

อาหารที่นี่กินง่ายๆ แต่รสชาติลึกซึ้ง อย่างเมนูปลาแดกที่ผมได้ลองทำเองตามสูตรของชาวลาวแท้ๆ ที่นี่ก็หอม อร่อยจนต้องยกนิ้วให้ คลิปทำคั่วปลาแดกของ mr.hotsia จะยิ่งทำให้คุณเห็นภาพชีวิตและวัฒนธรรมอาหารที่บ้านท่าส่วงชัดเจนยิ่งขึ้น

กิจกรรมหาปลาบนแม่น้ำโขงที่ไม่เหมือนใคร

สิ่งที่ผมประทับใจมากที่สุดในบ้านท่าส่วงคือการได้ออกไปหาปลากับแฟนพี่พร ซึ่งเป็นเซียนหาปลาแม่น้ำโขงแท้ๆ เขาใช้ตาข่ายชนิดพิเศษเรียกว่า "มอง" ที่มีความกว้างราว 16 นิ้ว เพื่อดักจับเฉพาะปลาขนาดใหญ่ของแม่น้ำโขง น้ำหนักตั้งแต่ 4-5 กิโลกรัมขึ้นไป การวางตาข่ายต้องมีหินถ่วงเพื่อให้ตั้งอยู่ในน้ำอย่างมั่นคง และใช้ทุ่นหรือเชือกดึงส่วนบนไม่ให้จมในน้ำ การหาปลาจะได้ผลดีในช่วงหน้าฝนที่น้ำไม่แรงมาก ในบางครั้งก็เจอปลาตัวใหญ่ถึง 40 กิโลกรัมเลยทีเดียว

การออกหาปลาแบบนี้ไม่ใช่แค่กิจกรรมธรรมดา แต่เป็นการเรียนรู้วิธีการใช้ชีวิตและความสัมพันธ์กับธรรมชาติอย่างลึกซึ้ง ผมเองได้ประสบการณ์และเรื่องเล่าจากแฟนพี่พรที่ทำให้เห็นว่าแม่น้ำโขงไม่ใช่แค่แม่น้ำธรรมดา แต่คือเส้นเลือดใหญ่ที่ชาวบ้านพึ่งพิงอยู่ทุกวัน

วิถีชุมชนที่ยังคงเรียบง่ายและอบอุ่น

บ้านท่าส่วงยังไม่มีไฟฟ้าใช้ในระบบสาธารณะ แต่ชาวบ้านได้ติดตั้งไฟฟ้าปั่นเองจากธารน้ำตกบริเวณข้างหมู่บ้าน และยังไม่มีสัญญาณมือถือในเวลาที่ผมไปเยือน แต่ชาวบ้านบอกว่าอีกไม่นานจะมี ทั้งนี้สะท้อนให้เห็นการใช้ชีวิตที่เรียบง่ายและผูกพันกับธรรมชาติอย่างแท้จริง

ช่วงเวลาที่ผมอยู่ที่นี่ ผมเห็นภาพของชาวบ้านที่มีน้ำใจและช่วยเหลือกันอย่างใกล้ชิด เช่นในงานศพที่ชาวบ้านจะร่วมบริจาคเงินคนละ 20 บาท พร้อมข้าวเหนียวหนึ่งชาม แสดงถึงความรักและความเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวกัน หรือประเพณี "อยู่เดือน" ที่ชาวบ้านจะมาช่วยกันดูแลแม่ที่เพิ่งคลอดลูก โดยจะมีการเล่นไพ่ กินเหล้า และสังสรรค์ตลอดทั้งวันทั้งคืน เป็นบรรยากาศที่เต็มไปด้วยความอบอุ่นและความผูกพันทางวัฒนธรรมซึ่ง mr.hotsia ยังไม่เคยเห็นในล้านนาไทยมากนัก

เส้นทางเดินทางและการเชื่อมต่อกับเมืองรอบข้าง

สำหรับนักเดินทางที่เริ่มต้นจากจังหวัดน่าน การไปบ้านท่าส่วงไม่ยากเลย ให้เดินทางผ่านด่านผ่านแดนห้วยโก๋น เข้าเมืองเงิน จากนั้นนั่งรถประจำทางต่อไปยังเมืองหงสา (ค่ารถประมาณ 100 บาท) แล้วต่อรถอีกเที่ยวจากเมืองหงสาไปบ้านท่าส่วง (100 บาท) ใช้เวลาประมาณ 1 ชั่วโมง รถออกช่วงประมาณ 9 โมงเช้า

บ้านท่าส่วงสามารถเป็นจุดพักเพื่อสัมผัสวิถีชีวิตชาวลาวริมโขง ก่อนต่อเรือล่องไปยังหลวงพระบาง หรือจะเลือกเดินทางจากบ้านท่าส่วงตรงไปยังหลวงพระบางก็ได้เลย เรือจากหลวงปากแบงจะผ่านบ้านท่าส่วงประมาณ 11 โมงเช้า ส่วนรถจากท่าส่วงไปหงสาจะมีเที่ยวในช่วงบ่ายซึ่งไม่แน่นอนนัก

หากสนใจรายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับการเดินทางหรืออยากรู้จักเมืองใกล้เคียงอย่าง เมืองเงิน หรือแวะชมบรรยากาศตลาดเช้าใน เมืองหงสา ก็เป็นทางเลือกที่ดีครับ เพราะสองเมืองนี้จะช่วยเติมเต็มประสบการณ์ท่องเที่ยวแขวงไชยบุรีได้ครบถ้วนยิ่งขึ้น

บ้านท่าส่วง กับความทรงจำที่ mr.hotsia ไม่เคยลืม

บ้านท่าส่วงไม่ใช่แค่หมู่บ้านริมโขงที่มีทัศนียภาพสวยงาม แต่คือพื้นที่ที่สัมผัสได้ถึงความจริงใจของผู้คน ความเรียบง่ายในชีวิตประจำวันที่หายากในยุคนี้ และความเชื่อมโยงกับธรรมชาติอย่างลึกซึ้ง ทุกครั้งที่ผมเดินทางมาที่นี่ เหมือนได้ปลดปล่อยตัวเองจากความวุ่นวาย และได้เรียนรู้วิถีชีวิตที่แท้จริงของชาวลาวริมโขงอย่างมีคุณค่า

ถ้าใครกำลังมองหาเส้นทางท่องเที่ยวที่ไม่ซ้ำใคร และต้องการสัมผัสชีวิตชุมชนริมแม่น้ำโขงแบบแท้จริง บ้านท่าส่วงคือคำตอบที่ mr.hotsia ขอแนะนำจากใจจริงครับ