อินดอจี พม่า 10/46: เผยสูตรลับงาส้มจอพม่า โดยน้องเหม่ทาซอลูกสาวคนขี่มอเตอร์ไซค์พาผมเที่ยวอินดอจี

อินดอจี พม่า 10/46: เผยสูตรลับงาส้มจอพม่า โดยน้องเหม่ทาซอลูกสาวคนขี่มอเตอร์ไซค์พาผมเที่ยวอินดอจี

ผม mr.hotsia มีโอกาสเดินทางมายังทะเลสาบอินดอจี (Indawgyi Lake) หนึ่งในทะเลสาบน้ำจืดที่ใหญ่ที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ตั้งอยู่ในรัฐกะฉิ่น ประเทศพม่า ครั้งนี้ไม่ได้มาแค่เที่ยวชมธรรมชาติ แต่ได้พาน้องเหม่ทาซอ ลูกสาวคนขี่มอเตอร์ไซค์ท้องถิ่นพาไปล้วงลึกสูตรลับ “งาส้มจอ” อาหารท้องถิ่นที่หาทานได้ยากในเมืองใหญ่

อินดอจีเป็นพื้นที่ธรรมชาติที่มีความสำคัญทางนิเวศวิทยามาก ตั้งแต่ปี 1999 รัฐบาลพม่าประกาศให้เป็นเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า ครอบคลุมพื้นที่กว่า 780 ตารางกิโลเมตร รอบทะเลสาบมีหมู่บ้านมากกว่า 20 แห่ง โดยส่วนใหญ่เป็นชาวไทแดง (ฉาน) และชาวคะฉิ่น ที่ยังคงวิถีชีวิตเกษตรกรรมและประมงแบบพื้นบ้านอย่างเหนียวแน่น ผมเองได้นั่งรถมอเตอร์ไซค์กับน้องเหม่ทาซอ แวะตามหมู่บ้านริมทะเลสาบ ชมความเรียบง่ายและมีเสน่ห์ของชีวิตชนบทที่นี่อย่างใกล้ชิด ซึ่งแตกต่างจากทริปเที่ยวในเมืองใหญ่ของพม่าอย่างบากันหรือยองอูอย่างชัดเจน

การเดินทางมายังอินดอจีต้องเตรียมตัวดีหน่อย เพราะถนนหนทางยังเป็นทางลูกรังและฝุ่นเยอะ การเช่ามอเตอร์ไซค์จากที่พักเป็นทางเลือกที่สะดวกและอิสระมาก ผมเองก็ได้ลองขี่เองบ้าง แต่ส่วนใหญ่ฝากชีวิตไว้กับน้องเหม่ทาซอซึ่งเป็นคนท้องถิ่น รู้เส้นทางและวิธีเจรจาต่อรองกับชาวบ้านได้ดี พวกเขาใส่ใจในเรื่องการสวมหมวกกันน็อคอย่างเคร่งครัด แม้ถนนจะขรุขระแค่ไหนก็ตาม

ในบรรดาของกินท้องถิ่นที่ผมได้ชิม “งาส้มจอ” คือที่สุดแล้ว เป็นอาหารแบบฉานที่ทำจากงาโขลกละเอียด คลุกเคล้ากับเครื่องปรุงรสเปรี้ยวหวานแบบเฉพาะของชาวพม่าในรัฐกะฉิ่น น้องเหม่ทาซอเล่าให้ฟังว่าแต่เดิมงาส้มจอเป็นอาหารประจำบ้านที่ทำกินในครอบครัวและแบ่งปันกันในชุมชน ส่วนใหญ่จะใช้กับผักสดหรือข้าวเหนียว รสชาติเปรี้ยวอมหวานมีความเผ็ดนิดๆ จากพริกท้องถิ่น ถือเป็นเมนูที่บ่งบอกถึงวิถีชีวิตเรียบง่ายและใกล้ชิดธรรมชาติของคนอินดอจี

สูตรลับของงาส้มจอนี้คือการคัดเลือกงาสดที่เก็บจากไร่งาในพื้นที่รอบทะเลสาบเท่านั้น โดยงาจะถูกคั่วให้หอมก่อนนำมาโขลกละเอียด ผสมกับพริกแห้งตำสด น้ำมะขามเปียก และเกลือเล็กน้อย น้องเหม่ทาซอแสดงให้ดูขั้นตอนอย่างตั้งใจและภูมิใจมากที่ได้ถ่ายทอดความรู้พื้นบ้านนี้ให้ผมได้เห็นด้วยตัวเอง

นอกจากงาส้มจอแล้ว บริเวณรอบทะเลสาบอินดอจียังมีอาหารพื้นเมืองอื่นๆ ที่น่าสนใจ เช่น แกงปลาแม่น้ำอิรวดีที่ใช้ปลาสดจับจากทะเลสาบ ลักษณะคล้ายกับเมนูปลาในเมืองบากันและยองอู แต่รสชาติจะมีเอกลักษณ์เฉพาะด้วยสมุนไพรท้องถิ่นที่ผสมผสานกับรสเปรี้ยวจากมะขามและพริกแห้ง ซึ่งผมเคยเขียนเล่าไว้ในบทความเกี่ยวกับ อาหารการกินในบากัน พุกาม พม่า ที่มีความคล้ายคลึงกันในแง่ของการใช้วัตถุดิบท้องถิ่น

ทะเลสาบอินดอจีเป็นพื้นที่ที่เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่ชอบธรรมชาติและวัฒนธรรมพื้นบ้าน เพราะนอกจากจะได้ชมสัตว์ป่าและนกหายากหลากชนิดแล้ว ยังได้สัมผัสวิถีชีวิตของชาวไทแดงและคะฉิ่นที่ยังคงรักษาขนบธรรมเนียมดั้งเดิมไว้อย่างเหนียวแน่น ผมได้พูดคุยกับชาวบ้านหลายคนที่เล่าว่าการท่องเที่ยวเริ่มเข้ามามากขึ้น แต่พวกเขายังรักษาความเป็นตัวเองและต้อนรับนักเดินทางด้วยความอบอุ่นแบบบ้านๆ

ถ้าอยากรู้จักอินดอจีให้ลึกซึ้งขึ้น ผมแนะนำให้ลองดู วิดีโอ “อินดอจี พม่า 10/46: เผยสูตรลับงาส้มจอพม่า” ที่ผมกับน้องเหม่ทาซอถ่ายทอดเรื่องราวไว้แบบเต็มๆ คุณจะได้เห็นภาพบรรยากาศจริงและวิธีทำงาส้มจออย่างละเอียด

สำหรับการเดินทางไปอินดอจี ผมมักจะแนะนำให้เตรียมตัวเรื่องเสื้อผ้าและอุปกรณ์กันฝุ่น เพราะถนนส่วนใหญ่ยังไม่ปูเรียบ และควรเตรียมใจเปิดรับประสบการณ์ใหม่ๆ ที่ไม่ใช่การท่องเที่ยวแบบหรูหราหรือสะดวกสบาย แต่เป็นการเดินทางที่ทำให้เราได้สัมผัสกับความแท้จริงของชีวิตคนพม่าริมทะเลสาบแห่งนี้

นอกจากนี้ การเดินทางเข้ามายังอินดอจียังเชื่อมโยงกับพื้นที่ของ รัฐกะฉิ่น ที่ผมเคยเขียนไว้ก่อนหน้านี้ ซึ่งเป็นต้นกำเนิดของแม่น้ำอิรวดีที่ไหลผ่านภูมิภาคนี้ การได้มาที่นี่จึงเหมือนได้สัมผัสประวัติศาสตร์ธรรมชาติและวัฒนธรรมที่ซ้อนทับกันหลายชั้น และถ้าใครสนใจเรื่องธรรมชาติอย่างนกและสัตว์ป่าหายาก อินดอจีก็เป็นหนึ่งในจุดหมายที่ไม่ควรพลาด

สรุปแล้ว ทะเลสาบอินดอจีไม่ใช่แค่สถานที่ท่องเที่ยวธรรมดา แต่เป็นดินแดนที่เต็มไปด้วยเรื่องราว วิถีชีวิต และอาหารท้องถิ่นที่รอให้เราได้ค้นพบและเรียนรู้ ผม mr.hotsia ขอยืนยันว่าใครที่ได้มาเยือนที่นี่ จะได้รับประสบการณ์การเดินทางที่ต่างจากที่อื่นในพม่าอย่างแน่นอน