การแต่งกายของชาวรัฐมอญ 2013

การแต่งกายของชาวรัฐมอญ 2013: ความงดงามที่ผม mr.hotsia ได้เห็นจากสนามจริง

ครั้งหนึ่งในชีวิตที่ผม mr.hotsia ได้มีโอกาสเดินทางไปเยือน รัฐมอญ ประเทศพม่า เมื่อเดือนตุลาคม 2556 ความประทับใจที่ยังติดตรึงใจจนถึงวันนี้คือเรื่องราวของการแต่งกายและวัฒนธรรมของชาวมอญที่ผมได้สัมผัสด้วยตัวเองอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะอย่างยิ่งช่วงที่ผมไปเยือน เจดีย์ไจ๊ทีโย้ หรือที่รู้จักกันในชื่อ พระธาตุอินทร์แขวน สถานที่ศักดิ์สิทธิ์ที่มีผู้คนจากทั่วสารทิศแวะเวียนมาสักการะ

ที่นั่นเอง ผมได้เห็นผู้หญิงชาวมอญในชุดประจำชาติที่สวยงามและมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวอย่างแท้จริง ชุดผ้านุ่งสไตล์ดั้งเดิมที่ผสมผสานความเป็นมอญ กะเหรี่ยง และพม่าผสมกันอย่างลงตัว ไม่ใช่แค่ชุดที่สวยงามเท่านั้น แต่ยังแสดงให้เห็นถึงวิถีชีวิตและความเคารพในวัฒนธรรมพื้นบ้านอย่างลึกซึ้ง ผมได้บันทึกภาพเหล่านั้นไว้เพราะกลัวว่าในอนาคตชุดแบบนี้จะค่อยๆ หายไป เหลือเพียงแต่คนรุ่นก่อนหรือคุณยายเท่านั้นที่ยังสวมใส่อยู่

ในความทรงจำของผม ชุดของสาวชาวมอญที่ไหว้พระนั้นงดงามและสง่างามอย่างน่าประทับใจ การแต่งกายที่เรียบง่ายแต่เต็มไปด้วยความละเอียดอ่อน บางคนสวมผ้านุ่งลายดั้งเดิมที่มีสีสันสดใส บางคนใช้ผ้าคลุมไหล่ที่ถักทอด้วยมืออย่างประณีต การเคลื่อนไหวและท่าทางในการไหว้ของพวกเธอแฝงไปด้วยความรู้สึกเคารพและอ่อนน้อม ผมเองนั่งดูด้วยความสุขใจและรู้สึกว่าการเดินทางครั้งนี้มีความหมายมากกว่าการท่องเที่ยวทั่วไป

วัฒนธรรมและการแต่งกายในชีวิตประจำวันของชาวมอญที่มะละแหม่ง

หลังจากนั้น ผมได้เดินทางไปยังเมืองมะละแหม่ง ซึ่งเป็นเมืองสำคัญในรัฐมอญ ที่นี่ผมพักที่ Breeze Guesthouse ซึ่งตั้งอยู่ติดริมแม่น้ำสาละวิน บรรยากาศที่นี่ทำให้ผมได้สัมผัสวิถีชีวิตของชาวมอญและพม่าอย่างแท้จริง

ในเมืองมะละแหม่ง ผมพบว่าการแต่งกายของชาวบ้านส่วนใหญ่ยังคงรักษาความเป็นเอกลักษณ์ของชาวมอญเอาไว้ได้ดี โดยเฉพาะในหมู่ผู้หญิงที่ยังนิยมใส่ผ้านุ่งและเสื้อผ้าสีสดใสประจำถิ่น แม้จะมีการเปลี่ยนแปลงไปบ้างตามยุคสมัย แต่รากเหง้าของวัฒนธรรมยังถูกยึดถืออย่างเหนียวแน่น

ผมเองได้มีโอกาสลองสัมผัสอาหารท้องถิ่นที่นี่ด้วย โดยเฉพาะร้านอาหารจีนที่ผสมผสานอาหารมอญเข้าไปอย่างลงตัว เช่น ไก่ทอดแบบมะละแหม่งที่รสชาติเข้มข้นและหอมกลิ่นกระเทียม หรือข้าวผัดกุ้งที่มีน้ำจิ้มสูตรพิเศษเฉพาะของที่นี่ หากใครสนใจเรื่องอาหารการกิน ผมขอแนะนำบทความ อาหารการกินชาวมะละแหม่ง และ ร้านอาหารแนะนำในมะละแหม่ง ไก่ผัดมะละแหม่ง ที่ผมได้เขียนไว้จะช่วยเติมเต็มประสบการณ์ความอร่อยจากเมืองนี้ได้อย่างดี

การเปลี่ยนแปลงและความทรงจำที่อยากเก็บรักษาไว้

จากประสบการณ์เดินทางครั้งนี้ ผม mr.hotsia รู้สึกว่าการแต่งกายของชาวมอญในยุคปัจจุบันนั้นกำลังเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะกับคนรุ่นใหม่ที่เริ่มนิยมสวมใส่เสื้อผ้าสมัยใหม่ เช่น กางเกงขาสั้น หรือเสื้อผ้าสไตล์ตะวันตกมากขึ้น จนทำให้ชุดผ้านุ่งแบบดั้งเดิมอาจจะเลือนหายไปในไม่ช้า

ผมจึงตั้งใจรวบรวมภาพและเรื่องราวเหล่านี้ไว้เป็นบันทึกทางประวัติศาสตร์ เพื่อให้คนรุ่นหลังได้เห็นความงดงามและวิถีชีวิตแบบดั้งเดิมของชาวมอญในช่วงเวลาหนึ่งของประวัติศาสตร์ไทย-พม่า

ถ้าท่านผู้อ่านสนใจอยากเรียนรู้เรื่องราวเกี่ยวกับวัฒนธรรมและการท่องเที่ยวในรัฐมอญอย่างลึกซึ้ง ผมแนะนำให้ลองอ่านเรื่องราวการท่องเที่ยวใน เมืองเมาะตะมะ 2013 ที่ผมได้บันทึกไว้ด้วยครับ เมาะตะมะเป็นเมืองหลวงเก่าของชาวมอญที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน และยังคงมีวัดวาอารามเก่าแก่ให้ชมมากมาย

ท้ายที่สุด...ความประทับใจที่มอญ

เมื่อผม mr.hotsia นั่งจิบกาแฟเช้าที่ระเบียงของ Breeze Guesthouse มองออกไปเห็นแม่น้ำสาละวินไหลผ่าน ผมคิดถึงภาพผู้หญิงชาวมอญในชุดผ้านุ่งสวยงามที่ยังคงยืนเคารพพระธาตุอินทร์แขวนอย่างสงบและมั่นคง ความรู้สึกนั้นเป็นมากกว่าการเดินทาง มันคือการได้สัมผัสกับวัฒนธรรมและจิตใจของผู้คนที่ยังรักและหวงแหนรากเหง้าของตนเอง

ถ้าท่านมีโอกาสได้ไปเยือนรัฐมอญในพม่า อย่าลืมแวะชมและเรียนรู้เรื่องราวการแต่งกายและวัฒนธรรมที่ยังคงงดงามนี้ไว้ด้วยตนเองครับ ผมเชื่อว่าเช่นเดียวกับผม มันจะเป็นประสบการณ์ที่ลึกซึ้งและยากจะลืมเลือน